काठमाडौं । गर्मी मौसम र वर्षायाममा देखिने डेंगी रोग अब केवल यिनै ऋतुमा सीमित छैन । पछिल्लो केही वर्षयता जलवायु परिवर्तनको प्रभावका कारण डेंगी वर्षैभरि देखिन थालेको छ । विशेषज्ञहरूका अनुसार लामखुट्टेको प्रजनन समय लम्बिनु, तापक्रममा असामान्य वृद्धि र वर्षा चक्रको अनियमितता डेंगीको संक्रमण लगातार बढ्नाका मुख्य कारण हुन् ।
डेंगी सार्ने एडिस एजिप्टाई र एडिस एल्बोपिक्टस जातका लामखुट्टेले प्रायः सफा र थलोपानी भएको ठाउँमा प्रजनन गर्छन् । विगतमा यी विशेषगरी मनसुनको समयमा सक्रिय हुने गरे पनि हाल वर्षभरि नै सक्रिय भइरहेका छन् । यसले गर्दा पहाडी तथा हिमाली भेगसम्म समेत डेंगी फैलिन थालेको पाइएको छ ।
जनस्वास्थ्य विज्ञहरूका अनुसार वातावरणीय अनुकूलतासँगै यी लामखुट्टेहरू जुनसुकै भौगोलिक परिवेशमा बस्न सक्ने भएका छन् । त्यसैले डेंगी अहिले नेपालको सार्वजनिक स्वास्थ्यमा एक प्रमुख चुनौतीको रूपमा उभिएको छ ।
डेंगी संक्रमितको संख्या १६ सय नाघ्यो
नेपालमा डेंगी संक्रमितको संख्या १ हजार ६ सय नाघिसकेको छ । स्वास्थ्य सेवा विभागअन्तर्गतको इपिडिमियोलोजी तथा रोग नियन्त्रण महाशाखाका अनुसार सातै प्रदेशमा संक्रमण फैलिएको छ ।
महाशाखाको तथ्याङ्कअनुसार पुस महिनाबाट सुरु भएको संक्रमण हालसम्म १६ हजार १ सय ७३ जनामा पुष्टि भएको छ ।
प्रदेशअनुसार संक्रमित संख्या यस प्रकार छ:
बागमती प्रदेश : ४०४ जना
गण्डकी प्रदेश : ३५८ जना
कोशी प्रदेश : ३३४ जना
लुम्बिनी प्रदेश : २७८ जना
सुदूरपश्चिम प्रदेश : २३२ जना
कर्णाली प्रदेश : ३६ जना
मधेश प्रदेश : ३१ जना
गत साता मात्र ७१ नयाँ संक्रमित थपिएका छन् । सबैभन्दा धेरै नयाँ संक्रमित गण्डकी प्रदेशमा २० जना छन् भने कर्णालीमा हालसम्म १ जनामा मात्र संक्रमण पुष्टि भएको छ ।
महाशाखाले अहिलेको दरमा संक्रमण बढिरहे गत वर्षको जस्तै गम्भीर अवस्था दोहोरिन सक्ने चेतावनी दिएको छ । स्मरण रहोस्, गत वर्ष डेंगीले ४५ हजारभन्दा बढीलाई सङ्क्रमित बनाएको थियो भने १५ जनाको मृत्यु भएको थियो ।
यस वर्ष पनि संक्रमण तीव्र गतिमा फैलिन थालेकाले उच्च सतर्कता अपनाउन महाशाखाको किटजन्य रोग शाखा प्रमुख डा. गोकर्ण दाहालले आग्रह गरेका छन् ।